Basın Mesleğinde Çalışanlar / Çalıştırılanlar


Soru 1: Gazetecinin ücretinin zamanında ödenmemesinin yaptırımı nedir?

Gazetecilere ücretlerini vaktinde ödemeyen işverenler, bu ücretleri, geçecek her gün için yüzde beş fazlasıyla ödemeye mecburdurlar.Gazetecilere ücretlerini vaktinde ödemeyen işverenler, bu ücretleri, geçecek her gün için yüzde beş fazlasıyla ödemeye mecburdurlar.

Soru 2: Gazetecilerin yıllık izin süreleri ne kadardır?

Günlük bir mevkutede çalışan bir gazeteciye, en az bir yıl çalışmış olmak şartıyla, yılda dört hafta tam ücretli izin verilir. Gazetecilik mesleğindeki hizmeti on yıldan yukarı olan bir gazeteciye, altı hafta ücretli izin verilir. Gazetecinin kıdemi aynı gazetedeki hizmetine göre değil, meslekteki hizmet süresine göre hesaplanır. Günlük olmayan mevkutelerde çalışan gazetecilere her altı aylık çalışma devresi için iki hafta ücretli izin verilir.

Soru 3: Gazeteciler ne kadar sürede kıdem tazminatına hak kazanırlar?

Meslekte en az beş yıl çalışmış olan gazetecilere kıdem hakkı tanınır. Kıdem hakkı gazetecinin mesleğe ilk giriş tarihinden itibaren hesaplanır.

Soru 4: Gazetecilerin hafta tatilleri kaç gündür?

Gündüz çalışması yapan gazeteciye bir gün hafta tatili verilir. Vazifesi gece çalışmayı gerektiren gazeteciye hafta tatili iki gün verilir.

Soru 5: Gazeteci ulusal bayram, genel tatiller ve hafta tatilinde çalışırsa ücreti nasıl ödenir?

Bu kanuna göre gazetecinin, ulusal bayram, genel tatiller ve hafta tatilinde çalışılması fazla saatlerde çalışma sayılmaktadır. Her bir fazla çalışma saati için verilecek ücret, normal çalışma saati ücretinin % 50 fazlasıdır.

Soru 6: Gazeteci hangi hallerde fazla saatlerde çalışmış sayılır?

Gündüz veya gece devresindeki çalışma müddetinin daha fazla hadlere artırılması ve ulusal bayram, genel tatiller ve hafta tatilinde çalışılması bu kanuna göre (Fazla saatlerde çalışma) sayılır.

Soru 7: Gazeteci ile yazılı iş sözleşmesi yapmak gerekir mi?

Gazeteci ile kendisini çalıştıran işveren arasındaki iş akdinin yazılı şekilde yapılması mecburidir.

Soru 8: Kıdem süresi için farklı gazetelerde çalışmalar toplanır mı?

Kıdem hakkı gazetecinin mesleğe ilk giriş tarihinden itibaren hesaplanır.

Soru 9: Yıllık izin kullanmadan ayrılan gazeteciye kullanmadığı izinlerin ücreti ödenir mi?

Gazeteci yıllık iznini kullanmamışsa, işine son verilmesi halinde, izin müddetine ait ücreti kendisine peşin olarak verilir.

Soru 10: Gazetecinin ihbar süresi ne kadardır?

İşyerinde işverenle arasındaki hizmet münasebeti bir veya müteaddit mukaveleye istinaden fasılasız olarak en az beş yıl sürmüş olan gazetecinin işine son verilmesi yapılacak yazılı ihbardan itibaren üç ay geçtikten sonra muteber olur. Beş seneden az hizmeti olanlar için bu ihbar müddeti bir aydır.

Soru 11: Gazeteci hizmet akdini nasıl feshedebilir?

Gazeteci en az bir ay evvel işverene yazılı ihbarda bulunmak suretiyle iş akdini her zaman feshedebilir.

Soru 12: Gazeteciler deneme süresine tabi midirler?

Mesleğe ilk intisap eden gazeteciler için deneme süresi en çok üç aydır.

Soru 13: Gazeteci birden çok gazetede çalışabilir mi?

Gazeteci işverenle yaptığı mukavelede aksi zikredilmediği takdirde dışarıda, basınla alakası olsun veya olmasın, başka iş tutmakta serbesttir.

Soru 14: Hizmet akdinde olmayan çalışmalar için ayrıca ücret ödenir mi?

Gazeteci, mukavele hükümleri dışında olarak işveren tarafından verilen işler veya sipariş edilen veya yayınlanması kabul edilen yazılar için ayrıca ücrete hak kazanır.

Soru 15: Muvazzaf askerlikte gazeteciye ücret ödenir mi?

İlk muvazzaf askerlik hizmeti için silâhaltına alınan gazeteciye normal askerlik müddetince son aldığı ücret yarı nispetinde ödenir.

Soru 16: Kadın gazeteciye hamilelikte ve doğum süresinde ücret ödenir mi?

Kadın gazetecinin hamileliği halinde, hamileliğin 7’nci ayından itibaren doğumun ikinci ayının sonuna kadar izinli sayılır. Bu müddet zarfında müessese gazeteciye son aldığı ücretin yarısını öder. Doğum vuku bulmaz veya çocuk ölü dünyaya gelirse, bu halin vukuundan itibaren bir ay müddetle bu ücret ödenir.

Soru 17: Aynı süreler için gazeteciye birden fazla kıdem tazminatı ödenir mi?

Bir defa kıdem tazminatı alan gazetecinin kıdemi, yeni işine girişinden itibaren hesaplanır. Ancak, buna aykırı olarak işverenle gazeteci arasında yapılacak mukavele muteberdir.

Soru 18: Gazeteciye kıdem tazminatı taksitle ödenir mi?

İşverenin maddi imkânsızlık sebebiyle gazetecinin tazminatını bir defada ödeyememesi halinde, tediye en çok dört taksitte yapılır ve bu taksitlerin tamamının süresi bir yılı geçemez. Ancak, bu bölünme o iş yerinin mali vergisini tahakkuk ettiren maliye şubesinin, müessesenin zarar etmekte olduğu kararı üzerine yapılabilir.

Soru 19: Gazeteci ihbar süresini beklemeden hizmet akdini feshedebilir mi?

Bir mevkutenin veçhe ve karakterinde gazeteci için şeref veya şöhretini veya umumiyetle manevi menfaatlerini ihlal edici bir vaziyet ihdas edecek şekilde bariz bir değişiklik vukuu halinde, gazeteci ihbar mühletini beklemeden akdi feshedebilir.

Soru 20: Gazetecinin sözleşmesi hastalık sebebiyle feshedilebilir mi?

Gazetecinin uğradığı hastalık sebebiyle iş akdi işveren tarafından feshedilemez. Ancak, bu hastalığın altı aydan fazla uzaması halinde tazminat verilmek suretiyle akdin feshi cihetine gidilebilir.

Soru 21: Basın İş Kanununa göre kıdem hakkı ne zamandan itibaren hesaplanır?

Mesleğe ilk giriş tarihinden itibaren.

Soru 22: Basın İş Kanunu gereğince gazetecilerin terfie hak kazanabilmeleri için gazetede kaç yıl çalışmaları gerekir?

İki yıl.

Soru 23: Basın İş Kanununa göre gazeteci ile işveren arasında yazılı olarak yapılması gereken sözleşmede nelerin bulunması zorunludur?

İşin nev’i, ücret miktarı, gazetecinin kıdemi.

Soru 24: İşverenin gazetecinin iş akdini hastalık sebebiyle feshedebilmesi için hastalığın kaç aydan fazla uzaması gerekir?

Altı ay.

Soru 25: Basın İş Kanununa göre, gazetecinin vazifesi devamlı gece çalışmasını gerektirdiği hallerde hafta tatili kaç gündür?

İki gün.

Soru 26: Gazetecinin ölümü sebebiyle iş akdinin sona ermesi halinde eşi ve çocuklarına hangi tutarda ölüm tazminatı verilir?

Gazetecinin ölümü sebebiyle iş akdinin sona ermesi halinde, eşi ve çocuklarına ve bunlar bulunmadığı takdirde geçimi kendisine terettüp eden ailesi efradına müteveffanın aylık ücretinin üç mislinden az olmamak üzere, kıdem hakkı tutarında ölüm tazminatı verilir.

Soru 27: Vazife göremeyecek şekilde hastalanarak, işveren tarafından işinden çıkarılan gazeteci kaç yıl içinde iyileştiği takdirde tekrar eski işine tercihen alınır?

Bir yıl içinde.

Soru 28: Gazeteci çocuğu dünyaya geldiği zaman, kaç gün olağanüstü ücretli izne hak kazanır?

Üç gün.

Soru 29: Gazeteciye; eşi veya çocuğu, anası veya babası öldüğü zaman kaç gün ücretli izin verilir?

Dört gün.

Soru 30: Gazetecilik mesleğindeki hizmeti on yıldan yukarı olanlara verilecek ücretli izin süresi ne kadardır?

Altı hafta.

Soru 31: Basın İş Kanununa göre günlük çalışma süresi ne kadardır?

Sekiz saat.

Soru 32: Basın İş Kanununa göre fazla mesai günde kaç saati geçemez?

En fazla üç saat.

Soru 33: Basın İş Kanunu gereğince gazeteci işyeri dışında işverene bağlı olmaksızın, basınla alakası olsun veya olmasın başka bir iş tutabilir mi?

Sözleşmede aksi öngörülmediği sürece başka bir iş tutmakta serbesttir.

Soru 34: Basın İş Kanununa göre, müessesede çalışacak stajyer sayısı nasıl hesaplanır?

Yazı işleri kadrosunun yüzde onunu geçemez.

Soru 35: Gazeteciye her bir fazla çalışma saati için verilecek ücret, normal çalışma saati ücretinin ne kadarıdır?

Yüzde 50 fazlası.

Soru 36: Kadın gazetecinin hamileliği halinde, hamileliğin 7. ayından itibaren doğumun 2. ayının sonuna kadar izinli sayılır. Bu süre zarfında müessese gazeteciye ne kadar ücret öder?

Son aldığı ücretin yarısı.

Soru 37: Gazetecilere ücretlerini zamanında ödemeyen işveren, bu ücretleri ne kadar fazlasıyla ödemeye mecburdur?

Her gün için yüzde beş fazlasıyla.

Soru 38: Pazar gününden başka bir gün hafta tatili yapan bir gazetecinin Pazar günü çalışması fazla mesai sayılır mı?

Sayılmaz.

Soru 39: Basın İş Kanunu gereğince, fazla çalışmaların saat 24 den sonraya tesadüf eden saatlerinde ücret ne kadardır?

Ücret bir misli fazlasıyla ödenir.

Soru 40: Basın İş Kanununa göre, gazeteciler her hizmet yılı sonunda hangi tutarda ikramiyeye hak kazanırlar?

Bir aylık ücret tutarında.

Soru 41: Bir defa kıdem tazminatı alan gazetecinin kıdemi, ne zamandan itibaren hesaplanır?

Yeni işe girişinden itibaren.